YAZARLARIMIZ
BAYDD

Önceki Yazısı<< 628. YAZISI >>Sonraki Yazısı

Hikmet Adem

HİKMET ADEM

 

          

İSLAMDA YÖNETİM VE ADALET ANLAYIŞI
(I)

GİRİŞ

Mekke devri, Müslümanların on üç yıl müşriklerin karşı tepki ve amansız hücumuna maruz kalarak zorluk, sıkıntı, işkence ve zulüm gördükleri; müşrik düzenin hâkimiyeti altında inim nim inledikleri yıllardır. Mekke’de Müslümanların değil devlet kurmasına, toplu ibadet etmelerine dahi cahiliye ve şirk hegemonyasının baronları engel olmuşlardır. Ondan dolayı İslam, kendi evrensel anlayışına uygun bir devlet yapısını ve yönetim çatısını ancak Medine-i Münevvere safhasında te’sis edebilmiştir.
Hz. Peygamberimiz s.a.v, İslâm Devletinin temellerini hicretten önce -akabe bey'atleri ile- atmaya başlamıştır. Hicret ile Medinetü'n-Nebi (Peygamber şehri) adını alan Yesrib, İslâm devletinin ilk kurulduğu kutlu mekân olmuştur. Burada ilk İslâmî anayasa hazırlanmış ve yürürlüğe girmiştir.
Rasûlullah (s.a.v), Medine-i Münevvere’ de hicretinden vefatına kadar geçen on yıllık süre boyuncaİslâm devletinin gerekli bütün temel kurumlarını, vahiy rehberliğinde şekillendirmiş, Ashâb-ı Kiram da bu kurumlara ilk muhatap olma şerefini ihraz etmişlerdir.
Hz. Peygamber s.a.v’in vefatından önce tamamlanan İslâm, bütün kurumlarıyla beşeri sistem ve düzenleri beraber devlet düzeni ile de tamamen farklı ve benzersizdir.
İslam, insanlık tarihinde en mükemmel ve son yegâne din olduğu için devlet ve yönetim anlayışında da aynı mükemmelliği öngörerek her hususta adaletin, en ücra yerde bile tahakkukunu emretmiştir. Nitekim Hz. Ömer bunu şöyle dile getirmiştir: “Fırat ve Dicle nehirleri kenarında bir oğlak kaybolsa, korkarım ki Allah, onu Ömer’den sorar.”

İlk İslam Devletinin Yapısı

*İslâm Devleti bağımsız bir devletti, varlığı gerçek kişilere dayanıyordu.
*Hz. Peygamber'e itaat mutlak olup ona itaatten başka yol yoktu.
*Yahudi ve Arap kabileleri yapılan antlaşmalarla İslâm devletine ram oldular.
*Medine şehri sınırları, İslâm devletinin ilk topraklarıydı.
*İslam Devleti evrensel bir mesaja dayandığı için zamanla topraklarını genişletti.
*-Hz. Peygamber s.a.v, Muhacirler ile Ensar arasında kardeşlik kurdu.
(M. Beşir Eryarsoy, İlk Anayasa Işığında Peygamber'in Kurduğu Devlet, Düşünce Dergisi, sayı 1, 2)
İlk İslam Devletinin yapısını ortaya koyan 50 küsur maddelik anayasa, aynı zamanda Dünya tarihinin ilk yazılı anayasasıdır diyen Hayrettin KARAMAN meseleyi şöyle özetlemektedir: “Bu vesika amme hukuku ile ilgili mevzularda düzenleyici ve bağlayıcı kaideler getirmekte, devlet iktidarını tesis etmekte, icra ve kaza fonksiyonlarına ait meseleleri ele almakta, farklı zümreleri tabi olacakları hukuki manzumede selbest bırakarak teşrii sahada da düzenleyici davranmaktadır. İktidar ve teb’anın hak ve vecibeleri metinde yer almıştır. Hulasa ilk anayasa, insanlık tarihinde başlı başına bir inkılap teşkil etmektedir. ( H. Karaman, Ana hatlarıyla İslam Hukuku, I, 168-169)
                                                                                        
I.BÖLÜM

A-İSLAM’DA YÖNETİM

İslam dinine göre insan, yeryüzüne bir takım üstünlüklerle donatılarak halife gönderilmiştir. İşte bu, hem yeryüzünde –Allah adına- bir takım işler yapmak ve hem de kendini ve çevresini idare etme kabiliyetine sahip olmak demektir. Bu sorumluluğu Efendimiz sav şöyle beyan buyurmuşlardır:“ Hepiniz sorumlusunuz, yükümlülüğünüz altındakiler(i idare etmek) den hesap vereceksiniz. Bu, akıllı ve mükellef her insanın dünyada imtihan sırrına binaen deruhte ettiği bir sorumluluk mevkiidir.
Bir de Peygamber Efendimizin: “Ben, namaz ve diğer ibadetlerle emir olunduğum gibi insanları yönetmekle de emir olundum.” Şeklinde ifade ettiği daha özel bir yönetim vardır: Bu, Müslümanların işlerini görmek, onlara hizmet etmek gibi ağır bir sorumluluk isteyen ve insanların yükünü deruhte etmek anlamına gelen başta “Devlet Başkanlığı” olmak üzere vezaret ve devletin üst makamlarını ihraz etmektir.
İşte bu bölümde üst düzey yönetim kadrosunun bilmek ve uymak zorunda oldukları; İslami yönetim esasları ve İslam’da yönetimin özelliklerini göreceğiz.

Balkıca

Döviz
©COPYRIGHT BY MURAT TAKIM BAYDD Başlık küçük alt
DUYURU 18!
2016-2017 eğitim yılında burs almaya hak kazanan ve tek seferlik yardım hakkı kazanan öğrenciler belirlenmiştir. Öğrenciler durumlarını aşağıdaki linkten T.C. Kimlik Numaraları ile veya Öğrenci Numaraları ile sorgulayabilirler. Burs ve yardım verilmesinde katkısı olan herkese yapmış olduğu katkılardan ve emeklerinden dolayı teşekkürlerimizi sunarız.
SONUÇ SORGULAMAK İÇİN TIKLAYINIZ...