YAZARLARIMIZ
BAYDD

Önceki Yazısı<< 606. YAZISI >>Sonraki Yazısı

Hikmet Adem

HİKMET ADEM

 

          

İSLAMDA VAKIF VE HÜKÜMLERİ
(XIV)

Vakıf Malına ihanet
Vakıf bir mal, özel olmaktan çıkmış artık kamuya mal olmuş demektir. İslâm'a göre insanın hem özel malı hem de kamu malı kendisine bir emânettir. Mü'minin kendi malına karşı emânet düşüncesi kamu malı söz konusu olunca daha fazla önem kazanmalıdır. Yani kendi malına ihânet etmesi ile kamu malına ihânet etmesi arasında günah ve sorumluluk bakımından çok büyük fark vardır. İslâm kişinin kendi malını israf etmesini¸ saçıp savurmasını yasakladığı gibi kamu malını çalmayı¸ zimmete geçirmeyi¸ israf etmeyi de yasaklamıştır.
Hz. Peygamber (s.a.v.) sahâbeden birisini zekât toplamakla görevlendirmişti. O zekâtı getirip şöyle dedi: "Şunlar size ait¸ bunlar da bana hediye olarak verildi." Bunun üzerine Hz. Peygamber (s.a.v.) minbere çıkmış bir hutbe îrâd etmiş ve şöyle demişti: "Benim -zekât toplamak için- gönderdiğim bir memura ne oluyor ki¸ ‘Şunlar sizin¸ şunlar da bana hediye edildi' diyebiliyor. Dikkat edin¸ bu kişi evinde otursaydı¸ kendisine hediye verilir miydi? Muhammed'i kudret elinde tutan Allah'a yemin ederim ki¸ sizden her kim bundan alırsa mutlaka onu boynunda taşır olduğu hâlde kıyamet günü gelecektir. Eğer bu haksızlıkla aldığı şey deve ise böğürecek¸ sığırsa bağıracak¸ koyunsa meleyecek!" buyurdu. Sonra Rasûlallah ellerini kaldırdı¸ o kadar ki¸ koltuk altındaki beyazlık gözüktü. "Allah'ım tebliğ ettim mi?" dedi ve bu sözünü üç kere tekrar etti."
Hz. Peygamber (s.a.v.)'in¸ kamu malı çalmış ve zimmetine geçirmiş kimselerin cenaze namazlarına bile katılmadığını görüyoruz. Üstelik çaldıkları da o kadar kıymetli şeyler değildi.Buna göre şehitlik ve gâzîlik çok büyük makam olmakla birlikte kamu malını çalmanın günahına keffâret olamamaktadır.
Hz. Peygamber (s.a.v.)'in bu konuda şöyle bir ikazı vardır: "Kim bir karış miktarı bir yere (başkasının arâzisine) haksız olarak sahip olursa¸ o yerin yedi katı boynuna geçirilir."
Kamu malını çalanların günahı sadece kendilerine değil onlara göz yumanlara da sirâyet etmektedir. Hz. Peygamberimiz: "Kim aşıranı gizlerse¸ o da ondandır.”buyurmuştur.

İslam Tarihinde Vakıfların fonksiyonu
İslâm medeniyetinin simgelerinden olan vakıflar, Hz. Peygamber döneminden itibaren tarih boyunca İslâm toplumlarında büyük hizmetler ifa etmiştir. Ecdadımızın kurduğu vakıflar asırlarca hem halkın dinî ve dünyevî ihtiyaçlarını karşılamış hem de bulundukları beldelerde İslâm’ın mührü olmuşlardır.
Vakıflar diğer taraftan bulundukları çevrenin imarına da önemli katkılar sağlamıştır. Halen İstanbul’da adım başı gördüğümüz çeşme, cami, aşevi, hastane ve okul gibi hayır kuruluşları vakıf anlayışımızın hayatımıza yansıyan güzellikleridir. İnsanlar bu gibi yerlerden yararlandığı sürece, bunları yaptıranlar, yapılmasına sebep olanlar, yol gösterenler ve tamiratına yardımcı olanlar hayatlarında olduğu gibi, vefatlarından sonra da sevap kazanmaya devam ederler.
Tarih boyunca insanımız eğitim, kültür ve bayındırlık hizmetlerini kurmuş olduğu vakıflarla gerçekleştirmiş, böylece hem sevap kazanmış hem de ülkesine hizmet etmiştir. Osmanlı medreseleri, aşhaneleri, hastaneleri vakıf geleneğinin tarihimizdeki en güzel örnekleridir. Osmanlı Devleti, vakıf kültürünün önemini bildiği için eğitim, kültür ve bayındırlık alanlarında vakıfların kurulmasını teşvik etmiş, günümüzde büyük oranda devlet tarafından yapılan bu hizmetleri özel sektöre -yani vakıflara- vermekten kaçınmamıştır. Bu maksatla vakıflara arazi tahsis etmiş, vergi gelirlerinin bir kısmını vakıflara bırakmış ve böylece eğitim, kültür ve bayındırlık hizmetlerinde özel sektörün gücünden faydalanmıştır.

Osmanlı'nın eğitim ve kültür hizmetlerini vakıflar eliyle yaptırması, Amerika Birleşik Devletleri gibi bazı Batılı ülkeler tarafından da model olarak benimsenmiştir.
Balkıca

Döviz
©COPYRIGHT BY MURAT TAKIM BAYDD Başlık küçük alt
DUYURU 18!
2016-2017 eğitim yılında burs almaya hak kazanan ve tek seferlik yardım hakkı kazanan öğrenciler belirlenmiştir. Öğrenciler durumlarını aşağıdaki linkten T.C. Kimlik Numaraları ile veya Öğrenci Numaraları ile sorgulayabilirler. Burs ve yardım verilmesinde katkısı olan herkese yapmış olduğu katkılardan ve emeklerinden dolayı teşekkürlerimizi sunarız.
SONUÇ SORGULAMAK İÇİN TIKLAYINIZ...