YAZARLARIMIZ
BAYDD

Önceki Yazısı<< 527. YAZISI >>Sonraki Yazısı

Hikmet Adem

HİKMET ADEM

 

          

EF'ÂL-İ MÜKELLEFİN (VI)

3)- SÜNNET
Sözlükte: Yol, gidiş, tabiat, şeriat, yüz, yüzün görünen yeri, alışılmış yol anlamınadır. Çoğulu "sünen" gelir.
Istılahta ise biri keyfiyet, diğeri kemmiyet olmak üzere iki açıdan tarifi yapılmaktadır.

a)- Keyfiyet itibariyle Sünnet
Dini, hayata uygularken takip edilecek (yegane) metoddur. Yani canlı bir Kur’an olan Sevgili Peygamberimize tamamen ittiba ve iktida ederek dini yaşamaktır. O itibarla Habibi Kibriya, bu hususu ortaya koyma sadedinde şöyle ifade buyurmuştur: Beni nasıl namaz kılar görüyorsanız siz de öyle namazlarınızı kılın. Zira o, dinin yegane muallim ve mürebbisidir. Binaen aleyh itikat, amel ve ahlak tamamen onun Sünneti üzere yapılırsa ibadet olur. Aksi halde ruhu gider adet olur. Nitekim Mevla-i Zül-Celal, sünnet-i seniyenin dinin, tatbik fonksiyonunu ifade eden başka ayetlerde de şöyle buyurmuştur:
* لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِّمَن كَانَ يَرْجُو اللَّهَ وَالْيَوْمَ الْآخِرَ وَذَكَرَ اللَّهَ كَثِيراً = Andolsun ki, Resulullah, sizin için, Allah'a ve ahiret gününe kavuşmayı umanlar ve Allah'ı çok zikredenler için güzel bir örnektir. (Ahzap, 21)
*Vema atekürrasülü…

b)- Kemmiyet itibariyle Sünnet
Hz. Peygamber'in sözleri, fiilleri, işleri ve takrirlerine denir. Misvak kullanmak, cemaatle namaz kılmak gibi. Sünnet, Kur'ân-ı Kerim'den sonra ikînci ana kaynaktır. Fıkıh usulünde delil olarak kullanılan sünnet,

Hz. Peygamber'den geliş şekline göre; söz, fiil veya tasvip (takrir) olmak üzere üçe ayrılır.
1. Kavlî sünnet
Hz. Peygamber'in çeşitli vesilelerle söylemiş olduğu mübarek sözlerdir. Meselâ; Âmeller ancak niyetlere göredir ve herkese niyetinin karşılığı vardır. Kim Allah ve Rasûlü için hicret etmişse, onun hicreti Allah ve Rasûlünedir. Kim elde edeceği bir dünyalık veya evlenmek istediği bir kadın için hicret ederse, onun hicreti de, kendisi için hicret ettiği kimseyedir" (Buhârî, Bed'ü'l-Vahy, I; İmân, 41; Müslim, İmâre, 155).
"Ramazan hilalini görünce orucu tutun, Şevval hilalini görünce orucu yeyin” (Buhârî, Savm, II; Müslim, Sıyâm, 4,18).

2. Fiilî sünnet
Hz. Peygamber'in namaz kılışını ve haccedişini örnek verebiliriz. Allah elçisi; "Ben namazı nasıl kılıyorsam, siz de öyle kılın " (Buhârî, Ezân, 18; Edeb, 27; Âhad, I).
"Hac ile ilgili ibadetlerinizi benden alın" (Ahmed b. Hanbel, III, 318, 366) buyurmuştur. Yine Hz. Peygamber'in savaşlarda yapmış olduğu işler de fiili sünnete girer.

3. Takriri sünnet
Hz. Peygamber'in görüp işittiği bir işe karşı çıkmaması ve onu kabul manasında süküt etmesidir. Çünkü Allah'ın Rasûlü bir işin yapıldığını gördüğü veya işittiği halde onu reddetmemiş ve susmuşsa, bu durum onun bu işi tasvip ve kabul ettiği anlamına gelir. Meselâ;
* Bir gün Hz. Peygamberimiz, kabir başında ağlayan bir kadına rastlar. Ona; "Allah'tan kork ve sabret " der. Kadın, Rasûlüllah (s.a.s)'ı tanımadan; "Benim başıma gelen, senin başına gelmediği için beni anlayamazsın" diye cevap verir. Daha sonra onun Allah elçisi olduğunu öğrenince de, evine giderek özür diler. Bunun üzerine Hz. Peygamber şöyle buyurur: "Asıl sabır, olayla ilk karşılaşmada gösterilen sabırdır." (Buhârî Cenâiz, 32) Burada Allah'ın Rasûlünün kadının kabir ziyaretine ses çıkarmadığı görülmektedir. Bu, erkekler gibi kadınlar için de kabir ziyaretinin caiz olduğunu gösteren bir takriri sünnettir.

*Yine Amr b. el-Âs (r.a), Zâtü's-Selâsil gazvesi sırasında, çok soğuk bir gecede ihtilam olmuş, su ile yıkanırsa canının tehlikeye düşeceğini anlayınca da teyemmümle topluluğa sabah namazını kıldırdı. Gazve dönüşü durum Hz. Peygamber'e anlatılınca, Amr'a; "Cünüp olduğun halde arkadaşlarına imam oldun öyle mi?" diye sordu. Amr; "Kendinizi öldürmeyin. Şüphesiz Allah size karşı çok merhametlidir" ( Nisâ, 29) âyetini hatırlayarak teyemmüm yaptığını ve namazı kıldırdığını bildirdi. Bunun üzerine Hz. Peygamber tebessüm etmiş ve susmuştur. İşte bu tebessüm ve süküt, su bulunsa bile çok soğuk havada teyemmümle namaz kılınabileceğini gösterir (Z. Şa'ban, Usulül-Fıkh, Terc. İbrahim Kafi Dönmez, s. 66).
Balkıca

Döviz
©COPYRIGHT BY MURAT TAKIM BAYDD Başlık küçük alt
DUYURU 18!
2016-2017 eğitim yılında burs almaya hak kazanan ve tek seferlik yardım hakkı kazanan öğrenciler belirlenmiştir. Öğrenciler durumlarını aşağıdaki linkten T.C. Kimlik Numaraları ile veya Öğrenci Numaraları ile sorgulayabilirler. Burs ve yardım verilmesinde katkısı olan herkese yapmış olduğu katkılardan ve emeklerinden dolayı teşekkürlerimizi sunarız.
SONUÇ SORGULAMAK İÇİN TIKLAYINIZ...